Những chỗ trong vườn nên tránh khi đặt thùng

Phần lớn hướng dẫn nói nên đặt ở đâu. Bài này nói chỗ không nên — vì người mới thường chọn đúng những chỗ đó, và mỗi lần đều có lý do nghe hợp lý.

Gần chuồng gia súc

Lý do người ta chọn: có sẵn mái che, có bóng râm, và là góc ít ai đi qua.

Vấn đề: chuồng trại là chỗ ẩm và nhiều ruồi nhặng. Quan trọng hơn — đó là chỗ người ta hay xịt thuốc diệt côn trùng và thuốc diệt ve, và đàn ở ngay bên cạnh.

Phân và thức ăn thừa cũng hút kiến, mà kiến là nguyên nhân mất đàn số một.

Gần bếp và chỗ đun nấu

Lý do: gần nhà nên tiện trông, và thường có mái.

Vấn đề: khói và hơi nóng. Khói ám vào mật và vào keo — đó cũng là lý do người nuôi ong dú không dùng bình xịt khói như nghề ong mật.

Và bếp là chỗ có đồ ăn, nên cũng là chỗ có kiến.

Gần chỗ phơi đồ và lối đi hằng ngày

Lý do: đó thường là khoảng sân trống, thoáng, nhiều nắng buổi sáng.

Vấn đề: ong ra vào theo một dòng khá cố định trước cửa tổ. Đặt cắt ngang lối đi nghĩa là ngày nào cũng có người đi xuyên qua dòng bay — phiền cho người và làm đàn luôn bị động.

Nếu buộc phải đặt gần đó thì quay cửa tổ ra chỗ không ai qua lại, và dựng một vật chắn cách vài bước để đàn bay vọt lên cao.

Sát tường hướng tây

Lý do: có tường che một phía, gọn gàng, không vướng.

Vấn đề: tường hấp nhiệt cả buổi chiều rồi toả ra suốt đêm. Đàn phải điều tiết nhiệt hai lần — ban ngày vì nắng, ban đêm vì tường.

Và thùng chạm tường là một cầu cho kiến, làm vô hiệu hoá cả hệ thống bát nước ở chân giá.

Dưới cây rụng nhiều lá hoặc có quả rụng

Lý do: có bóng mát tự nhiên, khỏi làm tấm che.

Vấn đề: lá ướt đọng trên nóc thùng giữ ẩm mãi không khô. Quả rụng thì hút kiến và ruồi. Và cành chạm vào thùng khi có gió cũng là một cầu cho kiến.

Cây vẫn là chỗ tốt — chỉ cần chọn cây ít rụng và tỉa cành không cho chạm thùng.

Chỗ trũng, chỗ đọng nước sau mưa

Lý do: nhìn lúc trời khô thì không thấy gì bất thường.

Vấn đề: chỉ lộ ra khi mưa, và lúc đó thì đàn đã ở đó rồi — mà dời thùng là đàn mất phương hướng.

Đây chính là lý do nên chọn chỗ đặt trước cả một hai tuần và đợi qua một trận mưa có gió.

Chỗ tệ nhất: chỗ «tạm ổn»

Đây là cái sai hay gặp nhất, và nó không nằm trong danh sách trên.

Biết chỗ đó chưa ổn nhưng vẫn đặt, tính dời sau. Không dời được — ong ra ngoài lần đầu là ghi nhớ vị trí, dời sau đó thì phần quân ở ngoài bay về chỗ cũ.

Nên nếu chưa tìm được chỗ ưng ý thì hoãn mua tổ. Tổ giống lúc nào cũng mua được, chỉ cần hẹn trước.

Đã lỡ đặt sai chỗ thì sao

Sửa tại chỗ trước, đừng dời. Phần lớn vấn đề sửa được mà không cần động tới thùng:

Nắng chiều — dựng tấm che phía tây hoặc che trên nóc, cách nóc một khoảng.

Kiến — bát nước ở chân giá, dọn cỏ và cành chạm thùng.

Mưa tạt — dựng tấm chắn phía mưa hay tạt.

Cắt ngang lối đi — dời lối đi của người, hoặc dựng vật chắn cho dòng bay lên cao.

Chỉ khi chỗ đó đọng nước hoặc thường xuyên bị phun thuốc thì mới thật sự cần tính chuyện dời — và lúc đó phải hỏi người có kinh nghiệm về cách làm.